Gi¶o tiÕp - tinhgiac.com

Gi¶o tiÕp - tinhgiac.com

Hc vin Hnh chnh Quc Gia B mn Khoa hc Hnh chnh Vn bn Cng ngh Hnh chnh 1 Tm l hc i cng Thi lng: 45 tit i tng: c nhn hnh chnh, cc lp ti chc vn bng 1. 2

Cc phn ca tm l hc i cng Phn I: Nhng vn chung ca tm l hc Phn II: Cc qu trnh nhn thc Phn III: Nhn cch v s hnh thnh nhn cch Phn IV: S sai lch hnh vi c nhn v hnh vi x hi

3 Phn I: Nhng vn chung ca tm l hc Chng 1: Tm l hc l mt khoa hc Chng 2: C s t nhin v c s x hi ca tm l ngi Chng 3: S hnh thnh v pht trin tm l thc 4 Phn II: Cc qu trnh nhn thc 1. Chng V: T duy v tng tng

2. Chng VI: Tr nh 3. 4. Chng IV: Cm gic v tri gic Chng VII: Ngn ng v nhn thc 5 Phn III -

- Nhn cch v s hnh thnh nhn cch 6 Phn IV: S sai lch hnh vi c nhn v hnh vi x hi A. S sai lch hnh vi c nhn B.

S sai lch hnh vi x hi 7 Chng I: Tm l hc l mt khoa hc I. i tng, nhim v ca tm l hc II. Bn cht chc nng phn loi cc hin tng tm l

III. Cc nguyn tc v phng php nghin cu 8 Chng II: C s t nhin v c s x hi ca tm l ngi I. C s t nhin ca tm l ngi II. C s x hi ca tm l ngi 9

Chng III: S hnh thnh v pht trin tm l, thc I. S hnh thnh v pht trin tm l II. S hnh thnh v pht trin thc 10 Chng IV: Cm gic v tri gic

I. Cm gic II. Tri gic 11 Chng V: T duy v tng tng I. II. T duy Tng tng 12

Chng VI: Tr nh I. Khi nim chung v tr nh II. Cc loi tr nh III. Cc qu trnh ca tr nh IV. S khc bit c nhn v tr nh 13 Chng VII: Ngn ng v nhn thc I. Khi nim chung v ngn ng

II. Phn loi ngn ng III. Vai tr ca ngn ng i vi nhn thc 14 Phn III: Nhn cch v s hnh thnh nhn cch I. Khi nim chung v nhn cch II.

Cu trc tm l ca nhn cch III. Cc phm cht tm l nhn cch IV. Nhng thuc tnh tm l nhn cch V. S hnh thnh v pht trin nhn cch 15 Phn IV. S sai lch hnh vi c nhn v hnh vi x hi

- A. S sai lch hnh vi c nhn - I. Khi nim hnh vi II. Chun hnh vi III. Cc loi sai lch chun mc hnh vi c nhn - 16

Phn IV. S sai lch hnh vi c nhn v hnh vi x hi (tip theo) B. Hnh vi x hi v s sai lch hnh vi x hi I. Hnh vi x hi II. Chun mc III. S sai lch chun mc hnh vi x hi IV. Hu qu ca s sai lch V. Khc phc s sai lch chun mc hnh vi x hi -

17 Chng 1: Tm l hc l mt khoa hc I. i tng, nhim v ca tm l hc 1. Tm l v tm l hc 2. Lch s hnh thnh v pht trin tm l hc 3. Cc quan im c bn trong tm l hc hin i 4. i tng nhim v nghin cu ca tm l hc 5. V tr, ngha ca tm l hc

18 1. Tm l v tm l hc 1. 2. Tm l: L tt c nhng hin tng tinh thn ny sinh trong u c con ngi, gn lin v iu hnh mi hnh ng, hot ng ca con ngi. (Hin tng tm l l hin tng c c s t nhin l hot ng thn kinh v hot ng ni tit, c ny sinh bng hot ng sng ca tng ngi v gn b mt thit vi cc quan h x hi.)

19 Tm l hc L khoa hc v cc hin tng tm l. N nghin cu cc quy lut ny sinh vn hnh v pht trin ca cc hin tng tm l trong hot ng a dng din ra trong cuc sng hng ngy ca mi con ngi 20 2. Lch s hnh thnh v pht

trin tm l hc 2.1. Quan nim v tm l con ngi trong h t tng trit hc duy tm 2.2.Quan nim v tm l con ngi trong h t tng trit hc duy vt 2.3. Quan nim v tm l con ngi ca thuyt nh nguyn lun 2.4. Tm l hc tr thnh mt khoa hc c lp 21

2.1. Quan nim v tm l con ngi trong h t tng trit hc duy tm Theo cc nh duy tm th tm l con ngi l linh hn- do cc lc lng siu nhin nh Thng , Tri, Pht to ra. Linh hn l ci c trc, th gii vt cht l ci th hai, c sau. i din tiu biu: Platn(427 347 trcn),Becli (1685-1753),Hium. 22 Tip theo Platn:

- Tm hn tr tu nm u, ch c giai cp ch n - Tm hn dng cm nm ngc v ch c tng lp qu tc - Tm hn kht vng nm bng v ch c tng lp n l 23 2.2.Quan nim v tm l con ngi trong h t tng trit hc duy vt Cc i din tiu biu: - Arixtot(348-322trcn)- tm hn gn lin vi

th xc v c ba loi: + Tm hn thc vt: c chung c ngi v ng vt lm chc nng dinh dng (tm hn dinh dng) + Tm hn ng vt: c chung c ngi v ng vt lm chc nng cm gic, vn ng(tm hn cm gic) + Tm hn tr tu: ch c ngi (tm hn suy ngh) 24 Tip theo

- Anaximen(TkV trcn), Heraclit(TK VII-VI trcn) tm hn cu to t vt cht gm nc, la, khng kh, t - mcrit(460 -370 trcn)- tm hn c cu to t nguyn t rt tinh vi 25 Tip theo - Xcrt (469 399 trcn) hy t bit mnht nhn thc, thc v mnh. -Spinda(1632- 1667) coi tt c u c t duy -L. phbch(1804-1872) tm l khng tch ri khi no ngi, n l sn phm ca th

vt cht pht trin ti mc cao l b no. Tm l l hnh nh ca th gii khch quan. 26 2.3. Quan nim v tm l con ngi ca thuyt nh nguyn lun - Cc nh tm l hc ny cho rng c s tn ti khch quan c cu to bi hai thc th vt cht v tinh thn. Hai thc th ny tn ti c lp vi nhau v ph nh ln nhau. - i din tiu biu: R. cac(15961650). ti t duy l ti tn ti. T duythng hiu, mong mun, tinh thn, thc. J.Locke (1632-1704). tm l hc kinh nghim. 27

2.4. Tm l hc tr thnh mt khoa hc c lp - Cc s kin c nh hng n s ra i ca TLH n tr thnh mt khoa hc c lp: - Thuyt tin ho ca S. acuyn (18091894) nh duy vt Anh - Thuyt tm sinh l hc gic quan ca HemHn (1821-1894) ngi c 28 Tip theo - Thuyt tm sinh l hc ca Phecne(1801 -1887) v V-Be(1795- 1878) ngi c Tm l hc pht sinh ca Gantn(18221911) ngi Anh

Cc cng trnh nghin cu v Tm thn hc ca bc s Sacc(1875- 1893) ngi Php. 29 Tip theo Nm 1897 nh TLH c v. Vunt (18321920) sng lp ra phng th nghim TLH u tin cu th gii ti TP. Laixic. -> T vng quc ch ngha duy tm, coi thc ch quan l i tng ca TLH v con ng nghin cu thc l cc phng php ni quan, t quan st Vunt bt u dn chuyn sang nghin cu TL thc mt cch khch quan bng quan st, thc nghim, o

c. 30 3. Cc quan im c bn trong tm l hc hin i 3.1. Tm l hc hnh vi 3.2. Phn tm hc

3.3. Tm l hc Gestalt 3.4. Tm l hc nhn vn 3.5. Tm l hc nhn thc 3.6. Tm l hc lin tng 3.7. Tm l hc hot ng 31 3.1. Tm l hc hnh vi - i din tiu biu: Nh tm l hc M J. Otsn (1878- 1958). i tng nghin cu l hnh vi ca con ngi v ng vt, khng tnh n cc yu t ni tm. --- Ton b hnh vi, phn ng ca con ngi v ng vt phn nh bng cng thc: S(kch thch) R(phn ng).

32 Tip theo - nh gi: + u im: - coi hnh vi l do ngoi cnh quyt nh, hnh vi c th quan st c, nghin cu mt cch khch quan, t c th iu khin hnh vi theo phng php Th Sai + Nhc im: - quan nim mt cch c hc, my mc v hnh vi, nh ng hnh vi ca con ngi v con vt 33 3.2. Phn tm hc Ngi sng lp ra PTH S. Frued

(1859-1939) l bc s ngi o. V thc l yu t quyt nh nht trong tm l con ngi v nhn cch ca con ngi gm ba phn: v thc(ci y), thc(ci ti), siu thc(siu ti) 34 Tip theo nh gi: + u im: c gng a TLH i theo hng khch quan, gp phn trong vic gii thch gic m. + Nhc im: cao qu ng ci

bn nng v thc-> ph nhn thc, bn cht x hi,lch s ca tm l con ngi, ng nht tm l ngi vi tm l ca con vt. 35 3.3. Tm l hc Gestalt(TLH Cu trc) Dng phi ny ra i c, cc i din tiu biu nh: Vecthain(1880-1943), Cl(18871967), Cpca(1886-1947). . 36

Tip theo nh gi: H i su nghin cu cc quy lut v tnh n nh v tnh trn vn ca tri gic, quy lut bng sng ca t duy. Nhc im: t ch n vai tr ca kinh nghim sng, kinh nghim x hi lch s 37 3.4. Tm l hc nhn vn Bn cht con ngi vn tt p,

con ngi c lng v tha, c tim nng k diu. i din tiu biu: Rgi (19021987) v H. Maxlu. 38 S v nhu cu ca Maxlu Nhu cu thnh t, Nhu cu c knh n, ngng m Nhu cu v quan h x hi Nhu cu an ton Nhu cu sinh l c bn

39 Tip theo nh gi: +u im: Hng con ngi n mt x hi tt p + Nhc im: qu cao nhng cm nghim, th nghim ca bn thn, tch con ngi ra khi nhng mi quan h x hi. Thiu tnh thc tin 40

3.5. Tm l hc nhn thc Coi hot ng nhn thc l i tng nghin cu ca mnh Hai i biu ni ting l G. Piagi(Thu S) v Brun. 41 nh gi: +u:- Nghin cu tm l con ngi, nhn thc ca con ngi trong mi quan h vi mi trng, vi c th v vi no b - Xy dng c nhiu phng php nghin cu tm l

- +Nhc: - Coi nhn thc ca con ngi nh l s n lc ca ch. Cha thy ht ngha tch cc, thc tin ca hot ng nhn thc 42 3.6. Tm l hc lin tng i din tiu biu Mil (1806 1873), Spenx(1820 1903),Bert(1818- 1903). Theo h cn gn tm l hc vi sinh l hc, v thuyt tin ho xy dng tm l hc theo m hnh ca cc khoa hc t nhin

43 3.7. Tm l hc hot ng Do cc nh tm l hc X vit sng lp nh L.X. Vgtxki, rubinstin, Lnchiev,luria.. Ly trit hc Mc Lnin l c s phng php lun, da trn cc nguyn tc sau: + Nt coi tm l l hot ng + Nt gin tip + Nt lch s v ngun gc x hi ca cc chc nng tm l + Nt tm l l chc nng ca no

44 4. i tng, nhim v nghin cu ca tm l hc 4.1. i tng ca tm l hc 4.2. Nhim v ca tm l hc 45 4.1. i tng ca tm l hc L cc hin tng tm l vi t cch l mt hin tng tinh

thn do th gii khch quan tc ng vo no ngi sinh ra, gi chung l cc hot ng tm l 46 4.2. Nhim v ca tm l hc Nghin cu bn cht ca hot ng tm l c v mt s lng v cht lng Pht hin cc quy lut hnh thnh v pht trin tm l Tm ra c ch ca cc hin tng tm l -> p dng tm l mt cch c hiu qu

nht 47 5. V tr, ngha ca tm l hc a) b) V tr ngha 48 V tr Tm l hc v trit hc

Tm l hc c quan h cht ch vi khoa hc t nhin Tm l hc c quan h gn b hu c vi cc khoa hc x hi v nhn vn. 49 ngha ngha c bn v mt l lun, gp phn tch cc vo vic u tranh chng li cc quan im phn khoa hc v tm l ngi Phc v trc tip cho s nghip gio dc Gii thch mt cch khoa hc nhng hin

tng tm l nh tnh cm, tr nh C ngha thc tin vi nhiu lnh vc i sng x hi, nh vn hc, y hc, hnh s, lao ng 50 II. Bn cht chc nng phn loi cc hin tng tm l I. Bn cht ca tm l ngi

1.1. Tm l ngi l s phn nh hin thc khch quan vo no ngi thng qua ch th. 1.2. Tm l ngi mang bn cht x hi v c tnh lch s 51 1.1. Tm l ngi l s phn nh HTKQ vo no ngi thng qua ch th. Phn nh tm l l mt loi phn nh c bit: + s tc ng vo h thn kinh, no bt chc cao nht ca vt cht +Hnh nh tm l mang tnh sinh ng,

sng to + Hnh nh tm l mang tnh ch th, mang m mu sc c nhn 52 1.2. Tm l ngi mang bn cht x hi v c tnh lch s C ngun gc th gii khch quan trong ngun gc x hi l ci quyt nh Sn phm ca hot ng v giao tip Kt qu ca qu trnh lnh hi, tip thu vn kinh nghim x hi, nn vn ha x hi thng qua hot ng v giao tip TL hnh thnh, pht trin v bin i cng vi s pht trin ca lch s c nhn, lch

s ca dn tc v cng ng 53 Tip theo Kt lun: - Cn phi nghin cu hon cnh, iu kin sng ca con ngi - Cn ch nguyn tc st i tng - T chc cc hot ng v giao tip 54 2. Chc nng ca tm l

- nh hng ng lc iu khin, kim tra iu chnh 55 3. Phn loi hin tng tm l a. b. c. d.

Cn c vo thi gian tn ti v v tr tng i ca cc HTTL Cn c s c thc hay cha c thc ca cc HTTL Phn bit HTTL tim tng v HTTL sng ng Hin tng tm l c nhn v hin tng tm l x hi 56 a. Cn c vo thi gian tn ti v v tr tng i ca cc HTTL Cc qu trnh tm l Cc trng thi tm l

Cc thuc tnh tm l 57 Cc qu trnh tm l - Khi nim: L nhng hin tng tm l din ra trong mt thi gian tng i ngn c m u, c din bin v kt thc tng i r rng. - Phn bit thnh ba qu trnh tm l: cc qu trnh nhn thc, qu trnh cm xc, qu trnh hnh ng ch

58 Cc trng thi tm l Khi nim: l nhng hin tng tm l din ra trong thi gian tng i di, vic m u kt thc khng r rng 59 Cc thuc tnh tm l Khi nim: l nhng hin tng tm l tng i n nh, kh hnh thnh v kh mt i, to thnh nhng nt ring ca mi nhn

cch. 60 b.Cn c s c thc hay cha c thc ca cc HTTL Hin tng tm l c thc Hin tng tm l cha c thc 61 c. Phn bit HTTL tim tng v HTTL sng ng Hin tng tm l sng ng th

hin trong hnh vi hot ng Hin tng tm l tim tng tch ng trong sn phm ca hot ng 62 d. Hin tng tm l c nhn v hin tng tm l x hi Hin tng tm l c nhn nh cm gic tri gic, t duy Hin tng tm l x hi nh phong tc, tp qun, tin n, d lun

63 III. Cc nguyn tc v phng php nghin cu 1. Cc nguyn tc nghin cu tm l hc 1.1. NT quyt nh lun duy vt bin chng 1.2. NT thng nht tm l, thc, nhn cch vi hot ng 1.3. NT nghin cu cc HTTL trong s

vn ng v pht trin khng ngng ca chng 64 Nguyn tc(tip theo) 1.4. NT nghin cu cc HTTL trong MQH B/C gia chng vi nhau v cc hin tng khc 1.5. NT nghin cu tm l trong mt con ngi c th, mt nhm ngi c th v hot ng trong x hi nht nh. 65 2. Cc phng php

nghin cu tm l 2.1. Phng php quan st 2.2. Phng php thc nghim 2.3. Test(trc nghim) 2.4. Phng php m thoi 2.5. phng php iu tra 2.6. Phng php phn tch sn phm

ca hot ng 2.7. Phng php nghin cu tiu s c nhn 66 Phng php quan st Khi nim: Quan st l tri gic c ch nh, c k hoch, c s dng nhng phng tin cn thit nhm thu thp thng tin v i tng nghin cu qua mt s biu hin nh hnh ng, c ch, cch ni nng, nt mtca con ngi - Cc hnh thc quan st: quan st ton din hay quan st b phn,

quan st c trng im, trc tip hay gin tip. 67 Cc yu cu khi quan st: - Xc nh mc ch, ni dung, k hoch quan st - Chun b chu o v mi mt - Tin hnh quan st mt cch cn thn v c h thng - Ghi chp ti liu trung thc, khch quan 68

Phng php thc nghim KN: l qu trnh tc ng vo i tng mt cch ch ng, trong nhng iu kin c khng ch, gy ra i tng nhng biu hin v quan h nhn qu, tnh quy lut, c cu, c ch ca chng, c th lp i lp li nhiu ln v o c, nh lng, nh tnh mt cch khch quan cc hin tng cn nghin cu. 69 Hai loi thc nghim c bn: - TN trong phng th nghim:

Khng ch mt cch nghim khc cc nh hng bn ngoi, ngi lm th nghim t to ra nhng iu kin lm ny sinh hay pht trirn mt hin tng tl cn o. - TN t nhin: tin hnh trong iu kin bnh thng 70 test Kn:Test l mt php th o lng tm l c chun ha trn mt s lng ngi tiu biu.

Test trn b bao gm bn phn: + Vn bn test + Hng dn quy trnh tin hnh + Hng dn nh gi + Bn chun ha 71 nh gi u: + c kh nng lm cho httl cn o c trc tip bc l qua hnh ng gii bi tp test + C kh nng tin hnh nhanh, tng i n gin + C kh nng lng ha, chun

ha ch tiu tm l cn o 72 nh gi (tip) Nhc: + Kh son tho mt b test m bo tnh chun ha + ch yu cho bit kt qu, t b l qu trnh suy ngh 73 Phng php m thoi l cch t cu hi cho i

tng v da vo cu tr li ca h trao i, hi thm, nhm thu thp thng tin v vn cn nghin cu. Nhc: tin cy khng cao. 74 Phng php m thoi(tip) Mun m thoi tt: - Chun b h thng cu hi, trnh cu hi rc ri, kh hiu. - Xc nh r mc ch yu cu - Tm hiu trc thng tin v i tng vi mt s c im ca h

- C mt k hoch trc li hngcu chuyn; linh hot li hng. - Qu trnh ni chuyn phi t nhin, thn mt khng g p 75 Phng php iu tra + L phng php dng mt s cu hi nht lot t ra cho mt s ln i tng nghin cu nhm thu thp kin ch quan ca h v mt s vn no . + Cu hi: ng hoc m

76 Cu hi ng Anh(ch) thng dng nhng bin php trnh thai no? a. Dng bao cao su b. t vng trnh thai c. Ung thuc trnh thai 77 Phng php iu tra (tip) nh gi:

+ u: thi gian ngn c th thu thp c mt lng ln kin +Nhc: l kin ch quan ca ngi c nghin cu 78 Phng php iu tra Mun iu tra tt nn: - Cu hi r rng, d hiu, ph hp vi trnh ca i tng - Son k bn hng dn iu tra vin - Khi x l cn s dng cc bin php ton xc sut thng k

79 Phng php phn tch sn phm ca hot ng L da vo kt qu vt cht tc l sn phm ca hot ng nghin cu gin tip cc qu trnh, cc thuc tnh tm l ca c nhn, bi trong sn phm mang du vt ca ngi to ra n. 80 Phng php nghin cu tiu s

c nhn L phng php nghin cu tm l da trn c s ti liu lch s ca i tng nghin cu V d: nhn vin, hay th trng mi chuyn cng tc th c nhiu im cha tng ng, tng thch. 81 Kt lun Mun nghin cu tm l mt cch khoa hc, chnh xc, khch quan cn phi: + s dng phng php nghin

cu mt cch thch hp vi vn nghin cu + S dng phi hp ng b cc phng php. 82 Chng II. C s t nhin v c s x hi ca tm l ngi. I. C s t nhin ca tm l ngi II. C s x hi ca tm l ngi 83 1. No v tm l

Quan im tm l- vt l song song Quan im ng nht tm l vi sinh l Quan im duy vt 84 Quan im tm l- vt l song song: Coi qu trnh tm l v sinh l song song din ra trong no ngi khng ph thuc vo nhau trong tm l c coi l hin tng ph i din tiu biu: 85

Quan im ng nht tm l vi sinh l: T tng do no tit ra ging nh gan tit mt i din tiu biu: Bcsne, phtxt, Mlst 86 Quan im duy vt - Coi tm l v sinh l c quan h cht ch vi nhau, tm l c s vt cht l hot ng ca no b, nhng tm l khng song song hay ng nht vi

sinh l - Phbch(1804- 1872): tinh thn, thc khng th tch ri khi no ngi, n l sn vt ca vt cht c pht trin ti mc cao nht l no b 87 Cc nh khoa hc ch ra rng, tm l l chc nng ca bo: b no nhn tc ng ca th gii di cc dng xung ng thn kinh cng nhng bin i l ho tng nron, tng xi np,cc trung khu thn kinh b phn di v no v v no, lm cho no b tr nn hot

ng theo quy lut thn kinh to nn hin tng tm l ny hay hin tng tm l kia theo c ch phn x. 88 89 90 91 S tng tng i trng lng no trn cc bc thang k tip nhau ca chng loi pht sinh Theo s liu ca

Khau Theo s liu ca Ia.Ia. Rghinxki Ln bin 0.06 Linh trng 0.13-1.37 Th

0.10 kh cp thp 0.56-2.22 Vn 0.43 Vn ngi 2.03-7.35 Tinh tinh

0.52 C voi 6.72 Ngi 1.0 Voi Ngi 9.62

32.00 92 Tng quan cc s lng n- ron thn kinh vi mt si dy thn kinh trong tng t chc no ring l trn cc bc thang tin ho Dng V Cc t chc di v

Th gic Thnh gic Th gic Thnh gic Chut 10 280

60 60 Vn 145 300 145 20

Ngi 500 900 500 150 93 3.Phn x c iu kin v tm l I.M Xtrnov nh sinh l hc ngi Nga cho rng: tt c cc hin tng tm l, k c c thc ln v thc, v ngun gc

u l phn x. 94 2. Vn khu chc nng trong no -TK V trc cng nguyn: l tr khu tr trong u, tnh cm ngc, am m bng - Cui th k XIX u th k XX: Mi chc nng tm l c nh khu trong no - Theo khoa hc: Trn v no c cc min(vng, thu). Mi min c th tham gia vo nhiu hin tng tm l khc nhau.

95 Phn x c ba khu: - Nhn kch thch bn ngoi, bin thnh hng phn theo ng hng tm i vo - Qu trnh thn kinh trn no v to ra hot ng tm l - Dn truyn thn kinh t trung ng theo ng li tm gy nn phn ng ca c th 96 Palp: sng lp ra hc thuyt

phn x c iu kin Khi nim: 97 c im ca phn x c iu kin: + L phn x t to + C s gii phu sinh l l v no v hot ng bnh thng ca v no

+ L qa trnh thnh lp ng lin h tm thi + Thnh lp vi kch thch bt k, c bit l ting ni + Bo hiu gin tip kch thch khng iu kin s tc ng vo c th 98 4. Quy lut hot ng thn kinh cp cao v tm l(4 quy lut) 4.1. Quy lut hot ng theo h thng 4.2. Quy lut lan ta v tp trung 4.3. Quy lut cm ng qua li

4.4. Quy lut ph thuc vo cng ca kch thch. 99 4.1. Quy lut hot ng theo h thng Phi hp nhiu trung khu cng hot ng tp hp cc loi kch thch ring r, thnh nhm, thnh b hon chnh(hot ng theo h thng). Biu hin: hot ng ng hnh ngha: v no tn nng lng v phn ng vi ngoi gii linh hot, chnh xc hn.

100 Tip theo ngha: Nh hng phn lan ta m c th thnh lp lin h thn kinh, c th t mt s vic ny lin tng s vic khc, c th nh vt ny - nh n vt khc( v d:Khi ngi ta phn n) Nh c ch lan ta m c trng thi thi min, ng. c ch lan ta n tp trung a thn kinh t trng thi ng sang trng thi thc. Hng phn tp trung gip phn tch su, k mt mt ca s vt, hay mt s vt. 101

tip theo Cc loi cm ng: Cm ng tch cc: hng phn lm cho c ch su hn,hay c ch lm cho hng phn im kia tr nn mnh hn. VD: im khng ni nhn k hn Cm ng tiu cc: Hng phn gy ra c ch, c ch lm gim hng phn, lm gim c ch. VD: bun ng lm cho kh nng tp trung thp. 102

4.3. Quy lut cm ng qua li Khi hng phn ny sinh mt im trong bn cu i no to ra c ch cc im khc ln cn, hay ngc li c ch ny sinh mt im trong bn cu i no c th to ra hng phn cc im ln cn. VD: Tp trung nhn mt bc tranh m khng nghe mt ting ng, li ni bnh thng xy ra bn cnh 103 Tip theo Cm ng qua li ng thi:VD: hc sinh nghe

sut mt tit cc trung khu vn ng iu khin chn tay t nhiu b gim hot ng hoc c ch hon ton, n lc ra chi phn ln cc em thch chy nhy v chy nhy rt hng Cm ng qua li tip din( cm ng qua li trong mt trung khu): hng phn mt im chuyn sang c ch chnh im .VD: khi b qu mng qu nhiu, cm on v l, ngi ta d pht khng, c phn ng khng tt, i khi qu ng. 104 4.4. Quy lut ph thuc vo cng Trong trng thi bnh thng ca v

no ln ca phn ng t l thun vi cng ca kch thch.(kch thch ph hp, cn nu kch thch qu ln hoc qu b th khng xy ra theo quy lut trn). Ngoi ra ngi cn ph thuc vo ngn ng 105 5. H thng tn hiu th hai v tm l 1. H thng tn hiu th nht (c c ngi v ng vt) 2. H thng tn hiu th hai (ch c ngi)

106 1. H thng tn hiu th nht Tc ng ngoi gii tr ng ngn c nghe v nhn thy, kch thch vo no ng vt v ngi li cc du vt ca cc kch thch y trong cc bn cu. l h thng tn hiu th nht ca hin thc. S vt v hin tng khch quan v thuc tnh ca chng chnh l nhng tn hiu. Nhng tn hiu cng vi nhng hnh nh do cc tn hiu li trong no hp thnh h thng tn hiu th nht. 107

Tip theo Vai tr: - C s sinh l ca hot ng cm tnh, trc quan ca ngi cng nh ca ng vt. - C s sinh l ca nhng mm mng t duy (ta gi l t duy c th ca ng vt). 108 2. H thng tn hiu th 2 Ngn ng hay ng ngn l phn nh s vt, hin tng , thuc tnh ca s vt,

bn cht ca hin tng, s vt mt cch khi qut. Ting ni, ch vit l mt kch thch c nhiu tc dng v tc dng mnh( nu dng ng ch, ng lc, hp l, hp tnh) i vi no ngi. 109 Tip theo Ting ni, ch vit tc ng vo no ngi to ra hnh nh v s vt, hin tng, thuc tnh ca s vt, hin tng m t dng ch chng. Ngoi ta n to nn nhng hnh nh v

mi quan h gia s vt ny vi s vt kia. 110 Tip theo Nu gi nhng s vt hin tng v nhng thuc tnh ca s vt v hin tng v cc du vt ca chng trong cc i bn cu l nhng tn hiu th nht, th ngn ng, ng ngn l nhng tn hiu ca nhng tn hiu th nht hay cn gi l tn hiu ca tn hiu. Tan b nhng tn hiu ca nhng tn hiu th nht hp li thnh h thng tn hiu th

hai. 111 Tip theo Vai tr: l c s sinh l ca t duy ngn ng, t duy tru tng ca loi ngi. 112 II. C s x hi ca tm l ngi 1. 2. 3.

Quan h x hi, nn vn ho x hi v tm l con ngi Hot ng v tm l Giao tip v tm l 113 1. Quan h x hi, nn vn ha x hi v tm l con ngi Cc quan h x hi to nn bn cht con ngi. C ch ch yu ca s pht trin tm l con ngi l c ch lnh hi nn vn ha x hi

114 Hoa khi ca lp KS7- TC42 M HNG -04 NGC BCH- 01 TRUNG NGHA 02 NGC HNG -03 115

2. Hot ng v tm l 2.1. Khi nim hot ng Hot ng l mi quan h tc ng qua li gia con ngi v th gii to ra sn phm c v pha th gii c v pha con ngi. 116 Tip theo -

2.2. c im ca hot ng Hot ng bao gi cng c i tng Hot ng bao gi cng c ch th Hot ng bao gi cng c mc ch Hot ng vn hnh theo nguyn tc gin tip 117 2.3. Cc loi hot ng

- Xt v phng din c th - Xt v phng din sn phm - Cn c cch phn loi khc chia hot ng thnh bn loi 118 Xt v phng din c th Vui chi Hc tp

Lao ng Hot ng x hi 119 Xt v phng din sn phm Hot ng thc tin Hot ng l lun 120 Cn c cch phn loi khc chia hot ng thnh bn loi

Hot ng bin i Hot ng nhn thc Hot ng nh hng gi tr Hot ng giao tip 121 2.4. Cu trc ca hot ng

Dng cc hot ng Ch th Khch th Hot ng ng c

Hnh ng Mc ch Thao tc Phng tin Sn phm 122 3. Giao tip v tm l

3.1.Khi nim: Giao tip l s tip xc tm l gia ngi v ngi, thng qua con ngi trao i vi nhau v thng tin, v cm xc, tri gic ln nhau v nh hng tc ng qua li ln nhau. Hay ni khc i giao tip xc lp v vn hnh cc quan h ngi ngi, hin thc ho cc quan h x hi gia ch th ny v ch th khc 123 3.2.Chc nng ca giao tip

Chc nng thng tin Chc nng cm xc: Bc l cm xc v cn to ra nhng n tng, cm xc mi Chc nng nhn thc ln nhau v nh gi ln nhau Chc nng iu chnh hnh vi Chc nng phi hp hot ng 124

3.3. Phn loi giao tip Cn c vo phng tin giao tip: giao tip bng vt cht, giao tip phi ngn ng, giao tip bng ngn ng Cn c vo khong cch giao tip: trc tip, gin tip Cn c vo quy cch v ni dung giao tip: chnh thc v khng chnh thc 125 3.4. Giao tip v s pht trin tm l Giao tip l iu kin tn ti ca c nhn v ca x hi, l mt nhu cu xut hin sm nht ca con ngi

Qua giao tip con ngi gia nhp vo cc mi quan h x hi, lnh hi nn vn ho x hi, quy tc o c, chun mc x hi ->Qua giao tip con ngi hnh thnh nng lc t thc 126 Chng III: S hnh thnh v pht trin tm l, thc

I. S hnh thnh v pht trin tm l 1. S ny sinh v hnh thnh tm l v phng din loi ngi 1.1. Tiu chun xc nh s ny sinh tm l 1.2. Cc thi k pht trin tm l 2. Cc giai on pht trin tm l v phng din c th(6 giai on) 127 1.1. Tiu chun xc nh s ny sinh tm l Tiu chun xc nh s ny sinh tm l u tin di hnh thc nhy cm hay gi l tnh cm ng, xut

hin sinh vt c h thn kinh hch. Tnh nhy cm xut hin cch y 600 triu nm 128 1.2. Cc thi k pht trin tm l * Xt theo mc phn nh: + Thi k cm gic + Thi k tri gic + Thi k t duy * Xt v ngun gc ny sinh: + Thi k bn nng + Thi k k xo

+ Thi k hnh vi tr tu 129 2. Cc giai on pht trin tm l v phng din c th(6 giai on) Khi nim: l mt qu trnh chuyn i lin tc t cp ny sang cp khc. mi cp la tui, s pht trin tm l t ti cht lng mi v din ra theo mt quy lut c th 130 Tip theo

+ Cc giai on pht trin tm l c th Giai on tui s sinh v hi nhi: hot ng ch o: giao tip cm xc trc tip Giai on trc tui hc: hot ng ch o l chi vi vt v vui chi Giai on tui i hc: hat ng ch o l hc tp, lao ng v hot ng x hi 131 II. S hnh thnh v pht trin thc 1.

2. 3. 4. Khi nim chung v thc 1.1. thc l g? 1.2. Cc thuc tnh c bn ca thc 1.3. Cu trc ca thc 132 1.1. thc l g? Khi nim 1:

thc l hnh thc phn nh tm l cao nht ch ring con ngi mi c, phn nh bng ngn ng, l kh nng con ngi hiu c cc tri thc m con ngi tip thu c. 133 Khi nim 2: 1. Hay thc l chc nng tm l cao cp ca con ngi. Con ngi nh ngn ng bin hnh nh tm l va mi

c phn nh thnh i tng khch quan tip tc phn nh v n to nn trong v no hnh nh tm l mi hn, nh hot ng ca con ngi c nh hng cao hn, tinh vi hn, c mc ch r rng hn. 134 Khi nim 3: thc l nng lc hiu c cc tri thc v th gii khch quan v nng lc hiu c th gii ch quan trong chnh bn thn mnh.

Nh con ngi c th ci to th gii khch quan v hon thin bn thn mnh. 135 1.2. Cc thuc tnh c bn ca thc - Nng lc nhn thc mt cch khi qut v bn cht v hin thc khch quan - Kh nng xc nh thi i vi hin thc khch quan - Kh nng sng to - Kh nng nhn thc v mnh v xc nh thi i vi bn thn mnh. 136

1.3. Cu trc ca thc Mt nhn thc : nhn thc cm tnh l tng bc thp, nhn thc l tnh l tng bc cao hn Mt thi : thi la chn, thi cm xc, thi nh gi ca ch th i vi th gii Mt nng ng: iu chnh, iu khin hot ng ca con ngi lm cho hot ng ca con ngi c thc 137 2. S hnh thnh v pht trin thc ca con ngi

2.1. S hnh thnh v pht trin tm l thc v phng din loi ngi 2.2. s hnh thnh thc v t thc v phng din c nhn 138 2.1. S hnh thnh v pht trin tm l thc v phng din loi ngi

Vai tr ca lao ng i vi s hnh thnh thc: + con ngi hnh dung ra m hnh ca sn phm trc khi lm ra(v d v con ong v ngi kin trc s). + thc c hnh thnh v th hin trong qu trnh lao ng

+ con ngi c thc i chiu sn phm han thin sn phm 139 Vai tr ca ngn ng v giao tip i vi s hnh thnh thc

+ L cng c con ngi xy dng v hnh dung ra m hnh tm l ca sn phm v ci cch lm ra n. + Gip con ngi c thc v vic s dng cng c lao ng +Gip con ngi phn tch, i chiu nh gi sn phm +Gip con ngi trao i thng tin, thng bo cho nhau, phi hp vi nhau +Gip con ngi thc v bn thn mnh, v ngi khc. 140 2.2. s hnh thnh thc v t

thc v phng din c nhn Hnh thnh trong hot ng v thng qua sn phm hot ng ca c nhn Hnh thnh trong s giao tip vi ngi khc v nhn thc v ngi khc Hnh thnh bng con ng tip thu thc x hi, nn vn minh ca dn tc

v nhn loi Hnh thnh bng con ng t phn tch hnh vi ca mnh v t quan st 141 3. Cc cp ca thc 3.1. Cp cha thc 3.2. Cp thc, t thc 3.3. Cp thc nhm v thc tp th

142 3.1. Cp cha thc 143 3.2. Cp thc, t thc 144 3.3. Cp thc nhm v thc tp th 145

4. Ch - iu kin ca hot ng c thc 4.1. Khi nim Ch l s tp trung ca thc vo mt hay mt nhm s vt hin tng, nh hng hot ng, m bo iu kin thn kinh tm l cn thit cho hot ng tin hnh c hiu qu. 146

4.2. Phn loi ch 4.2.1. Ch khng ch nh 4.2.2. Ch c ch nh 4.2.3. Ch sau ch nh 147 4.3. Cc thuc tnh c bn ca ch

4.3.1. Sc tp trung ca ch :mc ch t hay nhiu 4.3.2. S bn vng ca ch : thi gian ch 4.3.3. S phn phi ch : kh nng phn tn sc tp trung 4.3.4. S di chuyn ch 148

Phn II: Cc qu trnh nhn thc I. 1. 2. 3. 4. Chng IV: Cm gic v tri gic Cm gic Khi nim chung v cm gic 1.1. Cm gic l g? Cm gic l mt qu trnh tm l phn nh tng thuc tnh ring l ca s vt v hin tung ang trc tip tc ng vo gic quan

ca ta. 149 1.2. c im ca cm gic L mt qu trnh tm l Phn nh tng thuc tnh ring l Phn nh hin thc khch quan mt cch trc tip Phn nh nhng trng thi bn

trong ca c th 150 1.3. Bn cht x hi ca cm gic i tng phn nh: th gii t nhin v nhn to C ch sinh l: h thng tn hiu th nht v h thng tn hiu th hai Chu nh hng bi cc hin tng tm l cp cao khc nh hng thng qua gio dc v hot ng 151

1.4 Vai tr ca cm gic L hnh thc nh hng u tin L ngun cung cp nhng nguyn vt liu L iu kin quan trng m bo trng thi hot ng ca v no L con ng nhn thc hin thc khch quan nht l i vi ngi khuyt tt 152 2. Cc loi cm gic 2.1. Nhng cm gic bn ngoi Cm gic nhn Cm gic nghe

Cm gic ngi Cm gic nm Cm gic da 2.2. Nhng cm gic bn trong Cm gic vn ng v cm gic s m Cm gic thng bng Cm gic rung Cm gic c th 153 Cm gic nm

Nhng vng li khc nhau cm nhn v khc nhau: u li cm nhn v ngt, hai bn li cm nhn v chua, cung li nhy vi v ng. Nu lau kh li th khng cm nhn c v mn v v ngt, v ng. 154 3. Cc quy lut c bn ca cm gic 3.1. Quy lut ngng cm gic

3.2. Quy lut thch ng ca cm gic 3.3. Quy lut tc ng qua li ln nhau ca cm gic 155 3.1. Quy lut ngng cm gic Ngng cm gic: l gii hn m kch thch gy ra c cm gic Cm gic c hai ngng: pha trn v pha di Ngng cm gic pha trn: cng kch thch ti a vn gy ra c cm gic Ngng cm gic pha di: cng kch ti thiu gy ra cm gic

156 tnh hung An v Ha tranh lun vi nhau: tai ai thnh hn? 157 Tip theo Ngng sai bit: mc chnh lch ti thiu v cng hoc tnh ch thot ca hai kch thch phn bit s khc nhau gia chng. Ngng sai bit ca mi cm gic l mt hng s

158 Kt lun Ngi no cng c ngng sai bit thnh gic cng cao th cng c kh nng cm th m nhc Ngi no cng c ngng sai bit v th gic cng cao th cng c kh nng hi ha. Mc truyn m thanh ca xng v t tt hn khng kh. nghen ni: Con i bng nhn xa hn ngi nhiu, nhng mt ngi phn bit c nhiu s vt hn mt i bng. 159

3.2. Quy lut thch ng ca cm gic Thch ng: l kh nng thay i nhy cm ca cm gic cho ph hp vi s thay i ca cng kch thch, khi cng kch thch tng th nhy cm gim v ngc li C tt c cc loi cm gic, nhng mc khc nhau v c th rn luyn c 160 3.3. Quy lut tc ng qua li ln nhau ca cm gic Cc cm gic lun tc ng ln nhau:

s kch thch yu ln mt c quan phn tch ny s lm tng ln nhy cm ca mt c quan phn tch kia v ngc li C th din ra ng thi hoc ni tip 161 Hnh nh minh ho s tng phn 162 II. Tri gic 1.

2. 3. Khi nim chung v tri gic 1.1. Tri gic l g Tri gic l mt qu trnh tm l phn nh mt cch trn vn cc thuc tnh ca b ngoi ca s vt, hin tng ang trc tip tc ng vo cc gic quan ca ta. 163 1.2. c im ca tri gic Ging cm gic: L mt qu trnh tm l

Phn nh cc thuc tnh b ngoi Phn nh mt cch trc tip Khc cm gic: Phn nh mt cch trn vn(v d v hai hnh tam gic) Phn nh theo nhng cu trc nht nh Gn vi hot ng ca con ngi 164 1.3. Vai tr ca tri gic L thnh phn chnh ca nhn thc cm tnh L iu kin quan trng cho s nh hng hnh vi v hot ng

Trong quan st l mt phng php khoa hc 165 2. Cc loi tri gic 21. Tri gic khng gian 2.2. Tri gic thi gian 2.3. Tri gic vn ng 2.3. Tri gic vn ng

166 2.1. Tri gic khng gian L s phn nh khong khng gian tn ti khch quan( hnh dng, ln,) Gi vai tr quan trng trong tc ng qua li gia con ngi vi mi trng, gip con ngi nh hng Mc quan trng ca cc c quan: th gic > cm gic vn ng-> va chm-> cm gic ngi v nghe. 167 2.2. Tri gic thi gian L s phn nh di lu, tc

v tnh k tc khch quan ca cc hin tng trong hin thc. Gip phn nh c cc bin i trong th gii khch quan 168 Tip theo Cm gic nghe v vn ng h tr c lc cho s nh gi thi gian.(X- S- np xem hai loi cm gic l nhng k o lng li lc nhng khong thi gian ngn). Hot ng, trng thi tm l v la tui c nh hng ln n vic tri gic thi gian

Khng phi l ci g bm sinh, n pht trin do kt qu ca nhng kinh nghim tch ly c. 169 Bi tp Bng kin thc tm l hc v sinh l hc anh(ch) hy gii thch ti sao li c s cm nhn khc nhau v thi gian, c lc thy thi gian tri qua rt nhanh c lc thy thi gian tri rt chm. 170

Gii p Theo tm l hc: s c lng thi gian ca chng ta c s thay i Theo sinh l hc: nhng trng hp, lc v no c cc qu trnh hng phn, v do , s trao i cht c tng cng, th thi gian i nhanh hn cn khi c ch chim u th th thi gian l bc chm chp 171 2.3. Tri gic vn ng L s phn nh nhng bin i v v tr ca cc s vt trong khng gian.

Cm gic nhn v vn ng ng vai tr c bn 172 2.3. Tri gic vn ng L mt qu trnh phn nh ln nhau ca con ngi trong nhng iu kin giao lu trc tip Bao gm tt c c mc ca s phn nh tm l t cm gic n t duy C ngha thc tin to ln (th hin chc nng iu chnh) 173

3. Quan st v nng lc quan st Quan st: l mt hnh thc tri gic cao nht, mang tnh tch cc ch ng v c mc ch r rng. Nng lc quan st: l kh nng tri gic nhanh chng v chnh xc nhng im quan trng, ch yu v c sc ca s vt, hin tng cho d nhng im kh nhn thy hoc c v l th yu 174

4. Cc quy lut c bn ca tri gic 4.1. Quy lut v tnh i tng ca tri gic 4.2.Quy lut v tnh la chn ca tri gic 4.3. Quy lut v tnh c ngha ca tri gic 4.4. Quy lut v tnh n nh ca tri gic 4.5. Quy lut tng gic

4.6. o gic 175 4.1. Quy lut v tnh i tng ca tri gic - S phn nh hin thc khch quan chn thc v c hnh thnh do s tc ng ca s vt, hin tng xung quanh vo gic quan - L c s ca chc nng nh hng cho hnh vi v hot ng 176

177 4.2.Quy lut v tnh la chn ca tri gic Tri gic c kh nng tch i tng ra khi bi cnh Vai tr ca i tng v bi cnh khng xc nh c th thay th cho nhau 178 V d v bi cnh v i tng

179 4.3. Quy lut v tnh c ngha ca tri gic Tc l c kh nng gi c tn ca s vt, hin tng v xp chng vo mt nhm hay mt lp s vt, hin tng nht nh 180 4.4. Quy lut v tnh n nh ca tri gic Tnh n nh ca tri gic l kh nng phn nh s vt, hin tng khng thay i khi iu kin tri gic thay i.

c hnh thnh trong hot ng v l iu kin cn thit nh hng trong i sng v hot ng 181 4.5. Quy lut tng gic Tri gic ph thuc vo vt kch thch v c ch th tri gic( thi , nhu cu, hng th) S ph thuc ca tri gic vo ni dung i sng tm l con ngi, vo c im nhn cch ca h c gi l hin tng tng gic Tri gic c th iu khin c

182 4.6. o gic o gic l s tri gic cho ta hnh nh khng ng v s vt trong mt s trng hp. 183 184 185 Lona le (1707-1783), nh vt l hc v i th k XVIII,

Vin s vin hn lm khoa hc Ptecbua, Beclanh, Pari, Hi vin Hi Hng gia Anh, vit: Tan b ngh thut hi ha u xy dng trn s nh la y. Nu chng ta quen phn on cc vt theo ng s tht th ngh thut (tc m thut) khng cn ch da na, cng ging nh khi chng ta m vy. D nh m thut c dc ht ti ngh ra pha mu cng han ton v ch; nhn tc phm ca ng, chng ta s ni: y l nhng vt , y l nhng vt lam, l mt mng mu en, v kia l vi ng trng trng: tt c u trn mt b mt, nhn vo khng thy mt s khc nhau no v khong cch v chng ging mt vt g ht. D trn bc tranh ny c v g i chng na th i vi chng ta cng ch nh ch trn trang giy m thi Trong trng hp ny, chng ta mt ht nhng lc th m nn ngh thut ti vui, b ch hng ngy em li cho chng ta; nh vy h chng ng tic lm sao?

186 Chng V: T duy v tng tng I. T duy 1. Khi nim chung v t duy 1.1. T duy l g? T duy l mt qu trnh tm l phn nh nhng thuc tnh bn trong, bn cht,

nhng mi lin h, quan h c tnh quy lut ca s vt, hin tng m trc ta cha bit. 187 1.2. Bn cht x hi ca t duy

Da vo kinh nghim ca cc th h trc c tch lu s dng ngn ng lm phng tin Thc y do nhu cu x hi Mang tnh cht tp th( s dng cc tri thc ca cc lnh vc c lin quan) C tnh cht chung ca loi ngi 188 1.3. c im ca t duy - - Tnh c vn ca t duy

Tnh gin tip ca t duy Tnh tru tng v khi qut ca t duy T duy lin h cht ch vi ngn ng T duy c quan h mt thit vi nhn thc cm tnh 189 Tnh c vn ca t duy

Mun xut hin t duy cn m bo hai iu kin sau: -Gp hon cnh(tnh hung) c vn - Hon cnh c vn c c nhn nhn thc y 190 Tnh gin tip ca t duy T duy cn s dng cng c, phng tin v cc kt qu nhn thc ca loi ngi v kinh nghim ca c nhn mnh tm ra bn

cht, quy lut ca s vt hin tng. 191 Tnh tru tng v khi qut ca t duy Tnh tru tng l t duy c th tru xut khi nhng s vt, hin tng nhng ci c th, c bit Tnh khi qut tc l t duy c kh

nng tng hp, phn nh nhng ci chung cho nhiu s vt, hin tng 192 T duy lin h cht ch vi ngn ng T duy s dng ngn ng lm phng tin Ngn ng c nh li kt qu t duy v nh lm khch quan ho

chng cho ngi khc v cho c bn thn ch th t duy 193 T duy c quan h mt thit vi nhn thc cm tnh T duy phi da trn nhng ti liu cm tnh, trn kinh nghim T duy v sn phm ca n cng

nh hng n cc qu trnh nhn thc cm tnh 194 2. T duy l mt qu trnh - - 2.1. Cc giai on c bn ca mt qu trnh t duy Xc nh vn v biu t vn

Huy ng tri thc, kinh nghim Sng lc cc lin tng v hnh thnh gi thuyt S kim tra gi thuyt Gii quyt nhim v 195 Xc nh vn v biu t vn

T duy ch ny sinh khi con ngi nhn thc c hon cnh c vn v biu t c n Hon cnh c vn cha ng cc mu thun khc nhau Tu thuc vo kinh nghim ca tng ngi xc nh c vn 196 Huy ng tri thc, kinh nghim Lm xut hin trong u nhng tri thc v kinh nghim nhng lin

tng nht nh c lin quan 197 Sng lc cc lin tng v hnh thnh gi thuyt La chn cc tri thc v kinh nghim ph hp nht gii quyt vn 198 S kim tra gi thuyt

Kim tra cc gi thuyt ph hp v loi b nhng gi thuyt khng ph hp Trong qu trnh kim tra c th pht hin ra nhng nhim v mi, do li bt u mt qu trnh t duy mi 199 Gii quyt nhim v

- - - - Sau khi kim tra s cho ta mt kt qu v vn t duy Qu trnh t duy gii quyt nhim v thng c nhiu kh khn, do: + Ch th khng nhn thy mt s d kin ca bi ton

+ Ch th a vo bi ton mt iu kin tha + Tnh cht khun so, cng nhc ca t duy 200 cc thao tc t duy c quan h mt thit vi nhau, thng nht theo 1 hng nht nh, do nhim vu t duy quy nh.

Trong thc t cc thao tc t duy an cho vi nhau, ch khng theo 1 trnh t my mc nh trn Ty theo nhim v, iu kin t duy, khng nht thit trong hnh ng t duy no cng thc hin cc thao tc trn. 201 Nhn thc vn Xut hin cc lin tng

Sng lc cc lin tng v hnh thnh gi thuyt Kim tra gi thuyt Khng nh Gii quyt vn

Ph nh Hnh ng t duy mi 202 2.2. Cc thao tc t duy 2.2.1. Phn tch- tng hp 2.2.2. So snh 2.2.3. Tru tng ho v khi qut ho

203 3. Cc loi t duy v vai tr ca chng 3.1. Theo lch s hnh thnh v mc pht trin ca t duy 3.2. Theo hnh thc biu hin v phng thc gii quyt nhim v 204

3.1. Theo lch s hnh thnh v mc pht trin ca t duy T duy trc quan hnh ng T duy trc quan hnh nh T duy tru tng 205 3.2. Theo hnh thc biu hin v phng thc gii quyt nhim v

T duy thc hnh T duy hnh nh c th T duy l lun 206 II. Tng tng

1. Khi nim chung v tng tng 1.1. Tng tng l g? Tng tng l mt qu trnh tm l phn nh nhng ci cha tng c trong kinh nghim ca c nhn bng cch xy dng nhng hnh nh mi trn c s nhng biu tng c. 207 Biu tng 208

Khi nim biu tng l s lm hin ra trong c c nhn mt cch nguyn vn hoc c sng to nhng hnh tng ca s vt hin tng m ta tri gic trc y, mc du khng c nhng thuc tnh c th ca cc s vt hin tng tc ng trc tip vo c quan cm gic 209 1.2. c im ca tng tng

Ch ny sinh trc hon cnh c vn L mt qa trnh nhn thc c bt u v thc hin ch yu bng hnh nh Lin quan cht ch vi nhn thc cm tnh 210

1.3. Vai tr ca tng tng Cho php con ngi hnh dung c kt qu trung gian v cui cng ca lao ng Kch thch con ngi hot ng v tm ti nh hng n hc tp, gio dc v pht trin nhn cch

211 2. Cc loi tng tng 2.1. Tng tng tch cc v tng tng tiu cc 2.2. c m v l tng 212 2.1. Tng tng tch cc v tng tng tiu cc

Tng tng tiu cc l tng tng to ra nhng hnh nh khng th c thc hin trong cuc sng, vch ra nhng chng trnh hnh vi khng thc hin, tng tng ch m tng tng, thay th cho hnh ng. Tng tng tch cc l tng tng l loi tng tng to ra nhng hnh nh nhm p ng nhng nhu cu. Kch thch tnh tch cc thc t ca con ngi. 213

2.2. c m v l tng c m: l nhng loi tng tng c hng v tng lai, biu hin mong mun, c ao ca con ngi, khng hng vo hot ng hin ti. L tng:l loi tng tng c hng v tng lai l mt hnh nh chi li, rc sng, c th, hp dn ca ci tng lai mong mun. N l mt ng c mnh m thc y con ngi vn ti ginh tng lai.

214 3. Cc cch sng to hnh nh mi trong tng tng 3.1. Thay i kch thc, s lng 3.2. Nhn mnh 3.3. Chp ghp 3.4.Lin hp

3.5. in hnh ho 3.6. Loi suy 215 4. S ging nhau v khc nhau gia t duy v tng tng - 4.1. Ging nhau: u l qu trnh nhn thc l tnh u phn nh mt cch gin tip u xut hin khi gp han cnh c vn

u lin quan cht ch vi ngn ng v nhn thc cm tnh 4.2. Khc nhau: t duy phn nh gii quyt vn cht ch hn bng cc khi nim. Cn tng tng phn nh t cht ch hn t duy v xy dng hnh nh mi t cc biu tng. 216 Chng IV: Tr nh

I. Khi nim chung v tr nh 1. Khi nim tr nh Tr nh l s ghi li, gi li, nhn li v lm xut hin li nhng kinh nghim trc y ca bn thn mi ngi. 2. C s sinh l ca tr nh 3. Vai tr ca tr nh 217 2. C s sinh l ca tr nh L s hnh thnh cng c v khi

phc cc ng lin h thn kinh tm thi. l s li du vt trong t bo v no khi c th nhn c kch thch. 218 3. Vai tr ca tr nh - C vai tr rt quan trng trong i sng

v hot ng, hc tp ca con ngi: - Tch ly c nhng kinh nghim, ng dng c nhng kinh nghim vo cuc sng. - Gip con ngi xc nh c phng hng thch nghi vi ngoi gii. - Khng c tr nh th khng c mt s pht trin no ht trong lnh vc tr tu cng nh trong lnh vc thc tin ca loi ngi. ( Ngi ta ch c th tr thnh ngi cng sn sau khi lm giu tr nh ca mnh bng s hiu bit tt c nhng kho tng tri thc m nhn loi to 219 ra (Lnin))

II. Cc loi tr nh 1. Cn c vo tnh cht ca tnh tch cc tm l trong hot ng 1.1. Tr nh vn ng 1.2. Tr nh xc cm 1.3. Tr nh hnh nh 1.4. Tr nh t ng - lgc

220 1.1. Tr nh vn ng L tr nh nhng qu trnh vn ng t nhiu mang tnh cht t hp. Loi tr nh ny c vai tr c bit quan trng hnh thnh k xo lao ng chn tay. Tc hnh thnh nhan v bn vng ca nhng k xo ny c dng lm tiu ch nh gi tr nh vn ng tt.

221 1.2. Tr nh xc cm L tr nh v nhng xc cm, tnh cm din ra trong mt hot ng trc y. Biu hin ca loi tr nh ny chnh l s cm thng vi ngi khc. Vai tr c bit ca tr nh xc cm l

c nhn cm nhn c gi tr thm m trong hnh vi, c ch, li ni v trong ngh thut. 222 1.3. Tr nh hnh nh L tr nh i vi mt n tng mnh thuc v mt c quan cm gic. Vai tr ca tng loi tr nh hnh nh i vi mi ngi l khc nhau

v thng c vai tr quan trng nht l i vi ngh s. 223 1.4. Tr nh t ng -lgic L tr nh v nhng mi quan h, lin h m ni dung c to nn bi t tng ca con ngi, c c s sinh l l hot ng ca h thng tn hiu th hai. Tr nh ny pht trin da trn cc loi tr nh trn v ngy cng c v tr thng

tr v nh hng tr li cc loi tr nh trn. 224 2. Cn c vo tnh cht mc ch ca hot ng 2.1. Tr nh khng ch nh: l tr nh khng c mc ch chuyn bit ghi nh, gi gn v ti hin ti liu. 2.2. Tr nh c ch nh: l tr nh c mc ch chuyn bit ghi nh,

gi gn v ti hin ti liu v con ngi thng s dng cc bin php k thut ghi nh. 225 3. Cn c vo thi gian cng c v gi gn ti liu 3.1. Tr nh ngn hn 3.2. Tr nh di hn 3.3. Tr nh thao tc

226 3.1. Tr nh ngn hn Hay cn gi l tr nh lm vic, tr nh tc thi, l tr nh ngay sau giai on va ghi nh. 227 3.2. Tr nh di hn L tr nh sau giai on ghi

nh mt khong thi gian cho n mi mi. 228 3.3. Tr nh thao tc Tr nh thao tc v mt thi gian l tr nh sau giai on tr nh ngn han v trc tr nh di hn. V mt bn cht tr nh thao tc l tr nh lm vic, tc c huy ng t

tr nh di hn c nhn thc hin nhng thao tc hay hnh ng khn thit, c bit l hnh ng phc tp. 229 III. Cc qu trnh ca tr nh 1. S ghi nh 1.1. S ghi nh khng ch nh 1.2. S ghi nh c ch nh

2. S gi gn 230 1. S ghi nh Khi nim: l mt qu trnh tr nh a ti liu no vo thc, gn ti liu vi nhng kin thc hin c, lm c s cho nhng qu trnh gi gn v sau . Cht lng ca s ghi nh ph

thuc vo ng c, mc ch v phng tin t mc ch. 231 2. S gi gn Khi nim: l qu trnh nhm cng c vng chc nhng du vt hnh thnh trn v no trong qu trnh ghi nh ti liu. C hai hnh thc: gi gn tch cc v gi gn tiu cc.

232 3. S ti hin: Khi nim: l mt qu trnh tr nh lm sng li nhng ni dung ghi li trn y. 233 3.1. S nhn li

Khi s vt m ta tri gic trc y tc ngv o c quan phn tch, ta nhn ngay ra c s vt . 234 3.2. Nh li C nhng s vt m ta tri gic c trc kia, mc du hin ti khng c trc mt ta, khng trc tip tc ng vo c quan phn tch ca ta, m hnh nh s vt vn hin ra trong c ta c.

235 3.3. Hi tng L nh li mt cch t gic, chu s quy nh ca nhim v mc ch. Loi nh li ny i hi phi khc phc kh khn, i hi phi c s c gng nht nh 236 4. S qun v s gi gn tri thc

trong tr nh Qun l khng ti hin c ni dung ghi nh trc y vo thi im cn thit. Nguyn nhn: + do qu trnh ghi nh, + do cc quy lut c ch ca hot ng thn kinh trong qu trnh ghi nh

+ Do khng gn c vo hot ng hng ngy, t c tnh thc tin. 237 Bin php chng qun n tp ngay sau khi ghi nh ti liu

Ging dy trnh nhi nht, hc tp theo cch ghi nh im ta Khng nn n tp hai ti liu c ni dung ging nhau Vn dng nhiu gic quan khi ghi nh Kt hp ngh ngi n tp kt hp vi thc hnh lun tp 238 IV. S khc bit c nhn v tr nh 1. 2. 3.

4. 5. S khc bit c nhn trong qu trnh tr nh: nh nhanh, nh lu, nh nhiu, nh chnh xc. Kiu tr nh ca c nhn: + tr nh hnh nh- trc quan +tr nh t ng- l gc + tr nh trung gian 239 Chng VII: Ngn ng v nhn thc

I. Khi nim chung v ngn ng 1. Khi nim: l mt h thng k hiu c bit, dng lm phng tin giao tip v lm cng c t duy. 240 2. Chc nng ca ngn ng 2.1. Chc nng ch ngha 2.2. Chc nng thng bo 2.3. Chc nng khi qut ho

241 II. Phn loi ngn ng 1. Ngn ng bn ngoi 2. Ngn ng bn trong 242 III. Vai tr ngn i vi nhn thc

1. Vai tr ca ngn ng trong nhn thc cm tnh 1.1. i vi cm gic 1.2. i vi tri gic 1.3. i vi tr nh 243 2. Vai tr ca ngn ng

trong nhn thc l tnh 2.1. i vi t duy 2.2. i vi tng tng 244 Phn III: Nhn cch v s hnh thnh nhn cch

I. Khi nim chung v nhn cch 1. Nhn cch l g? Khi nim: + Con ngi: l thnh vin ca mt cng ng, mt x hi, va l mt thc th t nhin va l mt thc th x hi. + C nhn: dng ch mt con ngi c th ca cng ng, thnh vin ca x hi. + C tnh: dng ch ci n nht, c mt khng hai, khnglp li trong tm l ca c

245 th ng vt hoc c th ngi. Marx nhn mnh: "tin th nht ca bt k lch s loi ngi no r rng cng l s tn ti ca c th c sinh mnh". C nhn khng ch l "tin " ca lch s loi ngi, thm ch cn l mc ch ca s pht trin lch s, "lch s x hi ca ngi ta trc sau ch l lch s s pht trin c th ca h".

246 Rubinstin: Con ngi l c tnh do n c nhng thuc tnh c bit, khng lp li, con ngi l nhn cch do n xc nh c quan h ca mnh vi nhng ngi xung quanh mt cch c thc. Nhn cch l t hp nhng c im, nhng thuc tnh tm l ca c nhn, biu hin bn sc v gi tr x hi ca con ngi.

247 2. Cc c im ca nhn cch 2.1 Tnh thng nht ca nhn cch 2.2. Tnh n nh ca nhn cch 2.3. Tnh tch cc ca nhn cch 2.4. Tnh giao lu ca nhn cch 248

II. Cu trc tm l ca nhn cch - - - - Cc quan im khc nhau v cu trc nhn cch Bao gm: cc qu trnh tm l, cc trng thi tm l, cc thuc tnh tm l. Theo K.K. Platonov: + Tiu cu trc c ngun gc sinh hc

+ Tiu cu trc v cc c im ca cc qu trnh tm l + Tiu cu trc v vn kinh nghim, tri thc, k nng, nng lc + Tiu cu trc xu hng nhn cch: 249 . - - Gm bn nhm thuc tnh tm l in hnh: xu hng, kh cht, tnh cch, nng lc. Gm bn khi: xu hng, kh nng, phong

cch, h thng ci ti 250 Phm cht + Phm cht x hi + Phm cht c nhn + Phm cht ch + Cung cch ng x

Nng lc + nng lc x hi ha +Nng lc ch th ha + Nng lc hnh ng + Nng lc giao lu 251

Khng c xc cm ca con ngi th trc y, hin nay v sau ny khng c s tm ti ca con ngi v chn l (Lnin) 252 III. Cc phm cht tm l nhn cch

A. Tnh cm I. Khi nim v tnh cm 1.1. Tnh cm l g? Tnh cm l nhng thi th hin s rung cm ca con ngi i vi s vt v hin tng c lin quan ti nhu cu v ng c ca h. 1.2. Xc cm v tnh cm(so snh) 253 S ging nhau gia xc cm v tnh cm

u do hin thc khch quan tc ng vo c nhn m c u biu th thi ca con ngi i vi hin thc u mang tnh cht lch s x hi u mang m mu sc c nhn 254

Khc nhau gia tnh cm v xc cm

Xc cm + c c con ngi v con vt + L mt qu trnh tm l + C tnh cht nht thi, tnh hung v a dng + Lun trng thi hin thc + Xut hin trc + Thc hin chc nng sinh vt + Gn lin vi phn x khng iu kin

Tnh cm + ch c con ngi + L thuc tnh tm l + C tnh cht n nh + Thng trng thi tim tng

+ Xut hin sau + Thc hin chc nng x hi + Gn lin vi phn x c iu kin 255 1.3. Tnh cm v nhn thc 1.3.1. So snh tnh cm vi nhn

thc(so snh) 1.3.2. Mi quan h gia nhn thc v tnh cm 256 Ging nhau gia tnh cm v nhn thc u phn nh hin thc khch quan

Mang bn cht x hi Mang tnh ch th 257 Khc nhau gia tnh cm v nhn thc

Tnh cm Phn nh mi quan h gia cc s vt hin tng vi nhu cu v ng c ca con ngi Phm vi hot ng hp hn Phn nh bng cc rung cm

Tnh ch th cao hn Kh hnh thnh hn Nhn thc phn nh nhng thuc tnh v cc mi lin h ca bn thn th gii Phm vi rng hn Phn nh bng hnh nh, biu tng, khi nim Tnh ch th thp hn D hnh thnh hn 258

1.4. Nhng c im c trng ca tnh cm - Tnh Tnh Tnh Tnh Tnh Tnh nhn thc x hi khi qut

n nh chn thc hai mt 259 2. Nhng biu hin bn ngoi - Li ni iu b C th 260

3. Cc mc ca tnh cm 3.1. Mu sc cm xc ca cm gic 3.2. Xc cm(c th) 3.3. Tnh cm 3.4.Tnh cm mang tnh cht th gii quan

261 3.1. Mu sc xc cm ca cm gic L mc thp nht ca s phn nh cm xc, l mt sc thi tnh cm i km qu trnh cm gic c im:

+do cc thuc tnh ring l ca s vt v hin tng gy nn +tnh thc m nht + rung ng yu +khng bn Lin h: nh hng ti trng thi lm vic ca con ngi 262 3.2. Xc cm

L mt qu trnh cm xc, l mc phn nh cao hn, n th nghim trc tip mt tnh cm no . c im: + + +

+ do cc s vt hin tng trn vn gy nn Rung ng mnh hn Bn hn mu sc xc cm thc t nhiu r rt hn 263 C hai loi xc cm: Xc ng v tm trng Xc ng: l mt qu trnh xc cm c cng mnh, xy ra trong mt thi gian ngn v xm chim con ngi mt cch

nhanh chng. N c th lm cho con ngi mt i s sang sut, tnh t ch. H khng thc c hnh vi v hu qu, d i n nhng quyt nh sai lm.Mt khc c th to ra trng thi mt cn bng ca c th. 264 Tm trng: l mt trng thi cm xc. N c cng va phi hoc tng i yu, tn ti trong mt thi gian tng i di, c khi hng

thng hng nm v con ngi khng thc c nguyn nhn gy ra n. C hai loi tm trng: tch cc v tiu cc 265 Stress L nhng trng thi xc cm ny sinh trong nhng tnh hung nguy him trong nhng tnh hung phi chu ng nhng nng nhc v th

xc ln tinh thn. Hu qu: tn ph nhan sc, chng gi, tc rng, suy sp sc khe v tinh thn. 266 Cc bin php gim stress

Hy ni thnh tht mi ni au vi ngi tin cy Qun i bng cch lm vic khc ng lm v mi quan h Kim ch gin gi, ng i hi qu bn thn ng t gin vt bn thn 267 3.3. Tnh cm L nhng rung cm, nhng thi n

nh ca con ngi i vi hin thc c im: + + + + do mt loi s vt hin tng gy nn n nh, bn vng c ch th thc r rng

N c cng mnh 268 Hai loi tnh cm Tnh cm cp thp: Lin quan n nhu cu sinh l Tnh cm cp cao: Mang tnh x hi r rng ni ln thi ca con ngi i vi nhng mt v hin tng khc nhau ca i sng x

hi. 269 Cc lai tnh cm cp cao Tnh cm o c: l nhng tnh cm c lin quan n s tha mn hay khng tha mn nhng nhu cu o c ca con ngi

Tnh cm tr tu: l nhng tnh cm ny sinh trong qu trnh hot ng tr c, n lin quan nhng qu trnh nhn thc v sng to lin quan n s tha mn hay khng tha mn nhng nhu cu nhn thc Tnh cm thm m: l nhng tnh cm c lin quan n nhu cu thm m, nhu cu v ci p Tnh cm hot ng: l s th hin thi ca con ngi, i vi 1 hot ng nht nh, lin quan n s tha mn hay khng tha mn nhu cu thc 270 hin hot ng . 3.4. Tnh cm mang tnh cht th gii quan

L mc cao nht ca tnh cm. L mt loi thi c l l v tng i n nh v su sc. c im: + Rt n nh v bn vng

+ Do 1 loi hay 1 phm tr cc s vt v hin tng gy nn + C tnh cht khi qut cao +C tnh t gic, thc cao tr thnh nguyn tc trong thi hnh vi. 271 4. Vai tr ca tnh cm - - - -

i vi sinh l: m bo s tn ti bnh thng i vi nhn thc: l ngun nglc mnh m kch thch con ngi tm ti chn l. Ngc li nhn thc l c s, ch o tnh cm i vi hot ng: con ngi vi tri tim lnh gi khng th to nn nhng tc phm vn hc c i vi i sng: c kh nng nh gi v iu chnh hnh vi o c i vi cng tc gio dc: va l iu kin va l phng tin, ni dung l mc ch gio dc 272 5. Cc quy lut ca tnh

cm 5.1. Quy 5.2. Quy 5.3. Quy 5.4. Quy 5.5. Quy 5.6. Quy cm

lut thch ng lut tng phn lut pha trn lut di chuyn lutly lan lut v s hnh thnh tnh 273 5.1. Quy lut thch ng

Tnh cm lp i lp li nhiu ln to nn s thch ng Biu hin: dao nng mi th sc, ngi nng cho th quen ng dng: Trnh thch ng v tp thch ng 274 5.2. Quy lut tng phn

Trong qu trnh hnh thnh v biu hin tnh cm, s xut hin hoc s suy yu i ca mt tnh cm ny c th lm tng hoc gim ca mt tnh cm khc xy ra ng thi hoc ni tip vi n. V d: Mai sau anh gp c ngi, p hn ngi c anh thi qun ti. ng dng: Trong dy hc, gio dc bin php n ngho nh kh, n c tri tn v ngh thut xy dng nhn vt phn din v chnh din 275

Lng ny khi k s anh Ru b vi chic mnh snh cm tay S anh chi ng sut ngy Ch mnh em bit anh say rt hin (Quang Huy) 276 5.3. Quy lut pha trn

Trong i sng tnh cm ca con ngi c th, nhiu khi 2 tnh cm i cc nhau c th xy ra cng mt lc, nhng khng loi tr nhau chng pha trn vo nhau. Biu hin: Lo u v t ho, yu v ght ng dng: + T vic thy r tnh cht phc tp, nhiu khi mu thun trong tnh cm con ngi thng

cm, chia s, hiu nhau hn v iu chnh hnh vi ca nhau. + Cn thn khi suy xt nh gi ngi khc bi nhng biu hin i lp nhau. Khng c hnh phc no l hon ton hnh phc. Khng c au kh no l hon ton au kh. (Mark) 277 5.4. Quy lut di chuyn

Xc cm, tnh cm ca con ngi c th di chuyn t i tng ny sang i tng khc Biu hin: gin c chm tht, v a c nm ng dng: + kim ch cm xc trnh hin tng v a c nm +trnh thin v trong nh gi yu nn tt ght nn xu Cn c mt ci u lnh v mt tri tim nng 278

5.5. Quy lut ly lan Xc cm tnh cm c th truyn ly t ngi ny sang ngi khc. Biu hin: vui ly, bun ly, ng cm, ng h ngi ngho, mt con nga au ng dng: cc hot ng tp th nh lao ng hc tp. Vn dng trong gio dc trong tp th v bng

tp th 279 280 5.6. Quy lut v s hnh thnh tnh cm Xc cm l c s ca tnh cm. Tnh cm

c hnh thnh do qu trnh tng hp ha, ng hnh ha v khi qut ha nhng xc cm cng loi. + "Nng ma th ging nng y Anh nng i li m thy nng thng" + La gn rm lu ngy cng bn Tnh cm c hnh thnh t xc cm, nhng khi hnh thnh th tnh cm li th hin quan xc cm v chi phi xc cm. 281 Vn dng

+ Mun hnh thnh tnh cm cho hc sinh phi i t xc cm ng loi. V d: Xy dng tnh yu T quc phi xut pht t tnh yu gia nh, yu mi nh, yu tng con ngi trong gia nh, yu lng xm,... "Dng sui chy ra dng sng, dng sng chy ra i trng giang Vnga,, i trng giang Vnga chy ra bin c. Lng yu nh, yu qu hng t nc tr nn lng yu T quc" (renbua, nh vn Nga) + Ngi thc vic thc l kch thch d gy rung ng nht. V d: to nhng xc cm, trong dy lch s

nn t chc cho hc sinh tham quan li chin trng xa, cc di tch lch s + Cn kin tr trong qu trnh hnh thnh tnh cm 282 Khi qut ho l qu trnh dng tr c hp nht nhiu i tng khc nhau thnh mt nhm, mt loi theo nhng thuc tnh,

nhng lin h, quan h chung nht nh. Tng hp ho l qu trnh dng tr c hp nht cc thnh phn c tch ri nh s phn tch, thnh mt chnh th. ng hnh ha (nh hnh ng lc) l kh nng lm sng li mt phn x hoc mt chui phn x c hnh thnh t trc 283 S khc nhau gia quy lut di chuyn v quy lut ly lan? 284

Kt lun Gio dc tnh cm l mt cng vic kh khn, phc tp v lu di, cn tin hnh thng xuyn lin tc v lu di. 285 B. Mt ch ca nhn cch

1. ch l g? ch l mt phm cht nhn cch, th hin nng lc thc hin nhng hnh ng c mc ch i hi phi c s n lc khc phc kh khn. 286 Cc phm cht ca ch

Tnh Tnh Tnh Tnh Tnh Tnh mc ch c lp quyt an kin cng dng cm t kim ch

287 Tnh mc ch: l phm cht c bit ca ch. N cho php con ngi iu chnh hnh vi hng vo mc ch t gic. N ph thuc vo th gii quan, ni dung o c, v tnh giai cp. Tnh c lp: l phm cht ch cho php con ngi quyt nh v thc hin hnh ng theo quan im v nim tin ca mnh.

288 Tnh c lp (tip theo) Tnh hay ph nh kin ca ngi khc l mt trong nhng du hiu t s yu t ca ch. Tnh d b m th (theo ngi khc) cng l ngi km ch. 289

Tnh quyt on: l kh nng a ra nhng quyt nh kp thi, dt khot, trn c s cn nhc tnh tan k cng, chc chn. Tnh kin cng: Ni ln cng ca ch, cho php con ngi c nhng quyt nh ng n, kp thi trong nhng hon cnh kh khn, v kin tr thc hin n cng mc ch nh 290

Tnh dng cm: l kh nng sn sng v nhanh chng vn ti mc ch bt chp kh khn nguy him cho tnh mng hay li ch ca bn thn. (tri vi n l tnh hn nht, v nht nht) Tnh t kim ch: l kh nng v thi quen kim tra hnh vi lm ch ca bn thn mnh. Km hm nhng hnh ng cho l khng cn thit hoc c hi trong nhng trng hp c th. 291

2. Hnh ng ch a) Khi nim: Hnh ng ch l hnh ng c thc, c ch tm i hi n lc khc phc kh khn thc hin n cng mc ch ra. c im:

c mc ch r rng, v cha ng ni dung o c C s la chn phng tin v bin php C s iu khin, iu chnh, kim tra ca thc, lun c s n lc khc ph kh khn, 292 thc hin n cng mc ch nh b) Cu trc ca mt hnh ng ch - Giai on chun b Giai on thc hin Giai on nh gi kt qu

293 Giai on chun b Xc nh mc ch hnh ng, hnh thnh ng c Lp k hoch hnh ng Chn phng tin v bin php

hnh ng Quyt nh hnh ng 294 Giai on thc hin T quyt nh hnh ng n hnh ng l s thay i v cht v l chuyn t nguyn vng thnh hin

thc. Din ra di hai hnh thc: + Thc hin hnh ng bn ngoi + Thc hin hnh ng bn trong 295 Giai on nh gi kt qu Sau khi hnh ng kt thc con ngi nh gi kt qu, vic nh gi l rt kinh nghim cho nhng hnh ng sau.

296 ch(trang 217 sch Tm l hc nhn cch ca nguyn ngc bch) go em vo gi bao au n Go gi xong ri trng ta bng Sng trn i ngi cng vy Gian nan rn luyn mi thnh cng

297 3. Hnh ng t ng ho. K xo v thi quen 3.1. Hnh ng t ng ho l g? Hnh ng t ng ho l hnh ng vn lc u l hnh ng c thc, nhng do s lp i lp li nhiu ln, hoc do luyn tp m tr thnh t ng ho, khng cn s kim sot trc tip ca thc

m vn thc hin c hiu qu. 298 Hai loi hnh ng t ng ha K xo: l hnh ng ch c t ng ha nh luyn tp. Thi quen: l hnh ng t ng ha n nh, tr thnh nhu cu ca con ngi. Nu nhu cu khng c tha mn th ngi ny cm

thy kh chu, c khi au kh, day dt. 299 S khc nhau gia k xo v thi quen

K xo Thi quen mang tnh cht nhu cu np Mang tnh cht k sng thut c nh gi v mt o c (v lin quan n xc cm, tnh cm) c nh gi v mt thao tc t gn vi tnh hung Lun gn vi tnh hung c

th Bn vng n su vo np sng t bn vng nu khng Hnh thnh bng nhiu con ng( t gic, bt chc, n c luyn tp tp) Hnh thnh ch yu l 300 luyn tp c mc ch c im ca k xo

Mc tham gia ca ch vo qu trnh k xo t. Khng nht thit phi theo di bng mt, m c kim tra bng cm gic vn ng, tc l cc rung ng i qua cc dy thn kinh, cc khp xng, bp tht. Cc ng tc mang tnh nhun nhuyn, kt qu cao v t tn km nng lng thn kinh v bp tht. 301

Qu trnh hnh thnh k xo Hiu bit cch lm: c tri thc v k xo mun thnh lp Hnh thnh k nng:bit vn dng mt cch s b tri thc vo mt hnh ng no . Mc tham gia ca thc cao, tn nhiu nng lng Hnh thnh k xo: k nng c cng c

v t ng ha nh luyn tp.( bin hnh ng ch thnh hnh ng t ng ha) 302 3.2. Quy lut hnh thnh k xo - - - - Quy lut v s tin b khng ng

u Quy lut v s tc ng qua li gia k xo c v k xo mi Quy lut nh ca phng php luyn tp Quy lut dp tt k xo 303 Quy lut tin b khng u

C loi k xo khi mi luyn tp th tin b nhanh, sau chm dn C nhng loi k xo khi mi luyn tp th tin b chm, nhng n mt giai on th tin b nhanh C trng hp khi bt u luyn tp th s tin b tm thi li li sau tng dn 304 Quy lut v s tc ng qua li gia k xo c v k xo mi( quy lut giao thoa)

K xo c nh hng tt n k xo mi. (chuyn k xo, cng k xo) + Cc iu kin chuyn k xo: k xo c phi c c ch ging nh k xo mi sp hnh thnh, k xo c phi rt thnh thc, ngi luyn tp phi c thc v s ging nhau gia hai k xo, phi n lc chuyn k xo c sang k xo mi. K xo c nh hng xu n k xo mi 305

Quy lut nh ca phng php luyn tp Ngi ta gi mc cao nht ca k xo c c nh mt phng php luyn tp nht nh no l im nh ca phng php . Sau khi k xo t n nh th bng phng php luyn tp n khng tng v cht lng na. thay i phng php luyn tp hoc ci tin mt s im ca phng php

c. 306 Quy lut dp tt k xo Khi mt k xo mt tnh cht t ng ha, phi c s tham gia ca ch, ngi ta ni k xo b suy yu hay b ph hoi. Nguyn nhn: do khng luyn tp thng xuyn, lin tc.

307 V. Nhng thuc tnh tm l nhn cch 1. 2. Xu hng ca nhn cch v ng c ca nhn cch Khi nim: Xu hng c nhn l mt h thng ng c v mc ch nh hng, thc y con ngi tch cc hot ng nhm tho mn nhng nhu cu hay hng th, hoc vn ti mc tiu cao

p m c nhn ly lm l sng ca mnh 308 Mt s mt biu hin ca xu hng c nhn a) b) c) d) e) f) Nhu cu

Hng th L tng Th gii quan Nim tin H thng ng c ca nhn cch 309 Nhu cu a) b) c) d) e)

f) g) Kn: L s i hi tt yu m con ngi cm thy cn c tho mn tn ti v pht trin c im: + Nhu cu lun c i tng + Ni dung ca nhu cu do nhng iu kin v phng thc ca n quy inh + c tnh chu k + Mang bn cht x hi 310 Cc nhm nhu cu

Nhu cu vt cht: gn lin vi s tn ti ca c th Nhu cu tinh thn: bao gm nhu cu hiu bit v nhu cu thm m Nhu cu lao ng: l nhu cu i hi khch quan phi c tha mn v hot ng chn tay v hot ng tr c

Nhu cu giao tip: l nhu cu quan h gia ngi ny v ngi khc, gia c 311 nhn vi nhm, nhm vi nhm. Hng th KN: Hng th l thi c bit ca c nhn i vi i tng no va c ngha i vi cuc sng, va c kh nng mang li khoi cm cho c nhn trong qu trnh hot ng.

312 c) L tng: L mt mc tiu cao p, mt hnh nh mu mc tng i hon chnh cso sc li cun con ngi vn ti n. d) Th gii quan: L h thng cc quan im v t nhin, x hi v bn thn, xc nh phng chm hnh ng ca con ngi. Th gii quan khoa hc l th gii quan duy vt bin chng mang tnh khoa hc v tnh nht qun cao. 313

2. Tnh cch 2.1. Tnh cch l g? Tnh cch l mt thuc tnh tm l phc hp ca c nhn bao gm mt h thng thi ca n i vi hin thc, th hin trong hnh vi c ch v cch ni nng tng ng. Gm hai nhm nt tnh cch: tt v xu Lun mang tnh n nh v bn vng,

thng nht v cng mang tnh c o, ring bit, in hnh cho mi c nhn. 314 2.2. Cu trc ca tnh cch - H thng thi ca c nhn: - H thng hnh vi, c ch, cch ni nng ca c nhn. - 315 + Thi i vi tp th:lng yu nc, yu ch ngha x hi, thi chnh tr, tinh thn i mi, tinh thn hp tc cng ng

+ Thi i vi lao ng: lng yu lao ng, cn c, sng to, lao ng c k lut, tit kim + Thi i vi bn thn:tnhkhim tn, lng t trng, tinh thn t ph bnh.. + Thi i vi mi ngi: lng yu thng con ngi theo tinh thn nhn o, qu trng con ngi, tinh thn on kt, tng tr, tnh ci m, chn thnh, thng thn, cng bng, 316 3. Kh cht

3.1. Kh cht l g? L thuc tnh phc hp ca c nhn, biu hin cng , tc nhp ca hot ng tm l, th hin sc thi hnh vi c ch v cch ni nng ca c nhn. 317 3.2. Cc kiu kh cht theo Hypocrat

Cht mu tim thuc tnh lnh lo Nc nhn no c tnh lnh lo Mt vng gan c tnh kh Mt en d dy c tnh m t

Hng hi(sanguin) Bnh thn (Flegmatinque) Nng ny(cholerique) u t (melancolieque) 318 Theo Paplp

Kiu mnh m, cn bng, linh hot Kiu mnh m, cn bng, khng linh hot Kiu mnh m, khng cn bng Kiu yu

Hng hi Bnh thn Nng ny u t

319 Hng hi Nhn thc nhanh, tnh cm d xut hin, lc quan, vui tnh, u d dm, ci m, nhit tnh, d v nhanh chng thch nghi vi mi trng.

Thiu su sc, tnh cm d thay i, ch thiu kin nh, hay hp tp vi v. Cn gio dc tnh kin tr, nhn ni, t kim ch, cn n c nhc nh thng xuyn trong hot ng. Ph bnh: mt cch thng thn 320 Bnh thn

Nhit tnh khi tham gia, tm l bn vng, su sc, bnh tnh, kin tr, khng vi vng hp tp, t kim ch tt Tnh v tnh khng linh hot l nhc im. Thch nghi mi trng chm, do d nn d mt thi c. Rn luyn nng lc nhy cm, thch nghi, nn tham gia cc hot ng c tnh cht ng 321 Nng ny

Nng lc nhn thc nhanh, xc cm v tnh cm khi bc l th rt mnh lit, c tnh qu quyt, dng cm, hng hi, si ni, tht th, hay ni thng Nhn thc t su sc, d cu gt pht khng, d vui d bun, hay mnh lnh t thuyt phc, hay liu lnh, mo him, vi vng. Gio dc tnh t kim ch, kin tr, nhn ni. Nn tham gia hot ng c tnh cht tnh. 322 u t

Suy ngh su sc, chn chn, nng lc tng tng di do phong ph thy c trc kh khn, lng c hu qu, du hin, tnh cm su sc v bn vng, d thng cm vi ngi khc Hay run s, e ngi, hay t ti, hai nghi, bi quan, phn ng chm vi cc kch thch,thch nghi km. Rn luyn tnh qu quyt, tnh dng cm

v bo dn, tinh thn lc quan v s t tin. Nn giao vic c tnh cht ng. 323 Cn c h thng tn hiu Kiu ngh s: h thng 1 chim u th Kiu tr thc: h thng tn hiu 2 chim u th

Kiu trung gian: hai h thng tng ng nhau. 324 4. Nng lc a)Khi nim:Nng lc l t hp nhng thuc tnh c o ca c nhn, ph hp vi nhng yu cu ca mt hot ng nht nh, m bo cho hot ng c hiu qu. Nng lc va l iu kin va l kt qu ca hot ng L sn phm ca lch s.

325 b) Cc mc ca nng lc Nng lc Ti nng Thin ti 326 c) Phn loi nng lc

Nng lc chung: cn thit cho nhiu hot ng khc nhau Nng lc ring: c tnh cht chuyn mn. 327 t cht, vi tri thc, k nng k xo

T cht l nhng c im ring ca c nhn v gii phu sinh l bm sinh ca no b, ca h thn kinh, ca c quan phn tch, c quan vn ng to ra s khc bit gia con ngi vi nhau T cht l c s vt cht ca nng lc. N nh hng n tc , chiu hng, v nh cao nhng khngquy nh trc s pht trin ca cc nng lc. 328 Thin hng(khuynh hng)

Thin hng l du hiu hay triu chng u tin v sm nht ca s hnh thnh nng khiu. Biu hin nguyn vng, vng i vi 1 hot ng nht nh Xut hin khuynh hng do: mt l do tin bm sinh, hai l do mi trng. 329

C tri thc, k nng, k xo trong mt lnh vc no l iu kin cn thit c nng lc trong lnh vc y v ngc li. 330 III. S hnh thnh v pht trin nhn cch

1. Cc yu t chi phi s hnh thnh nhn cch 1.1. Gio dc v nhn cch 1.2. Hot ng ca c nhn 1.3. Giao tip vi nhn cch 1.4. tp th vi nhn cch 2. S hon thin nhn cch 331 1.1. Gio dc v nhn

cch Gio dc l qu trnh tc ng c mc ch c k hoch nh hng t gic ch ng n con ngi a n s hnh thnh v pht trin tm l thc nhn cch Gio dc gi vai tr ch o i vi s hnh thnh v pht trin nhn cch: 332

Vch ra phng hng cho s hnh thnh v pht trin nhn cch Thng qua gio dc th h trc truyn li cho th h sau lnh hi, tip thu nn vn ha x hi- lch s

a th h tr vo vng pht trin gn, vn ti nhng ci m th h tr s c Pht huy ti a cc mt mnh, cc yu t chi phi s pht trin nhn cch 333 C th un nn sai lch 1.2. Hot ng ca c nhn

Hot ng l nhn t tn ti ca con ngi, l nhn t quyt nh trc tip n s hnh thnh v pht trin nhn cch. Thng qua hot ng m nhn cch c hnh thnh v bc l S hnh thnh nhn cch ph thuc vo hot ng ch o mi thi k nht nh 334 1.3. Giao tip vi nhn cch

Giao tip l iu kin tn ti ca c nhn v x hi loi ngi, l nhu cu c bn xut hin sm nht con ngi. Nh GT con ngi gia nhp vo cc quan h x hi, lnh hi nn vn ha x hi, chun mc. Mt khc ng gp ti lc vo kho tng nhn loi Qua GT con ngi nhn thc ngi khc v nhn thc bn thn mnh L iu kin c bn ca s hnh thnh v pht

trin nhn cch 335 1.4. Tp th v nhn cch L iu kin, mi trng hnh thnh v pht trin nhn cch 336 2. S hon thin nhn cch

Thng qua tc ng ca gio dc, hot ng, giao tip, tp th C nhn cn t thc t hon thin nhn cch. 337 Phn IV: S sai lch hnh vi c nhn v hnh vi x hi

I. II. A. S sai lch hnh vi c nhn Khi nim v hnh vi Hnh vi bao gm mt chui hnh ng ni tip nhau mt cch tng i nhm t c mc ch tho mn nhu cu ca con ngi. 338 II. Chun hnh vi

i a s hnh vi ca c nhn trong cng ng c hnh vi tng t nhau, c lp i lp li ging nhau trong nhng tnh hung c th xc nh, th hnh vi l hnh vi ph hp nhng hnh vi no khc l th c coi l lch chun do quy c hay do cng ng, x hi t ra. Theo chc nng: Nu ph hp vi mc tiu t ra th ng chun cn khng th lch chun.

339 Hai mc sai lch: + Mc thp: l hnh vi khng bnh thng nhng khng nh hng chung ti cng ng n i sng c nhn + Mc cao: nh hng n c nhn v cng ng. 340

III. Cc loi sai lch chun mc hnh vi c nhn Sai lch do th ng: do nhn thc khng y hoc nhn thc sai cc chun mc o c. Khc phc:

+ cung cp kin thc +phn tch, gii thch, thut phc h hiu ng v chp nhn + ngi c bnh l cn cho h tip xc nhiu hoc nh chuyn gia y t. 341 B. Hnh vi x hi v s sai lch hnh vi x hi(thm)

I. Hnh vi x hi II. Chun mc III. S sai lch chun mc hnh vi x hi IV. Hu qu ca s sai lch V. Khc phc s sai lch chun mc hnh vi x hi 342 II. Chun mc Chun mc x hi l nhng quy tc, nhng yu cu x hi i vi

c nhn,cc quy tc, cc yu cu ny c th ghi thnh vn bn, o lut, iu lut, iu l, vn bn php quy, hoc l nhng yu cu c tnh c l trong mt cng ng no m mi ngi tha nhn 343 Cc loi chun mc

Php lut o c Phong tc truyn thng Thm m Chnh tr 344 III. S sai lch chun mc hnh vi x hi

Nguyn nhn: + Do nhn thc + Do quan im ring + Do c tnh + Theo phong tro 345 IV. Hu qu ca s sai lch Ty mc li nh hng nhiu hay t

346 V. Khc phc s sai lch chun mc hnh vi x hi - - +Tuyn truyn gio dc ngn chn: - cung cp nhng hiu bit v chun mc Hnh thnh thi tch cc ng h cc hnh vi ph hp, ln n hnh vi khng ph hp Tng cng vic hng dn hnh vi nht l i

vi thnh vin mi, th h tr C nhn phi t thc Cng ng cn c s iu chnh nhng chun mc khng ph hp hoc cha r rng. + Bin php trng pht bng hnh chnh 347 Bin php chnh l thuyt phc, gio dc. Nhng gio dc i vn tt hn l gio dc li. 348

Recently Viewed Presentations

  • Vocabulary Qui z 100 % RY A L

    Vocabulary Qui z 100 % RY A L

    acquisitive (adjective) able to get . and retain ideas or . information; concerned with . acquiring wealth or . property. SYN: greedy, grasping, avaricious, retentive
  • Elements of Drama - bath.k12.ky.us

    Elements of Drama - bath.k12.ky.us

    Arial Calibri Cooper Black Garamond 宋体 Default Design Elements of Drama PLOT or story line What's in that story? elements of production Costumes & makeup Props Sound & Lights Roles The elements of performance The script Theatre Spaces PowerPoint Presentation...
  • Presentación de PowerPoint

    Presentación de PowerPoint

    NOM-194-SCFI-2015 toma como referencia algunos elementos del WP.29. El Foro Mundial de la Comisión Económica para Europa (CEPE) para la Armonización de los Reglamentos sobre Vehículos (WP.29 -workingparty- Foro de reglamentación única en el mundo en el marco institucional de...
  • Collaboration with FDA and NIH - Transcelerate

    Collaboration with FDA and NIH - Transcelerate

    Work Group Members From Several Offices. Office of New Drugs (OND) Office of Strategic Programs (OSP) Office of Translational Sciences (OTS) Office of Biostatistics (OB) Office of Clinical Pharmacology (OCP) Office of Computational Sciences (OCS) Office of the Director (OD)/...
  • Think-Pair-Share

    Think-Pair-Share

    Team-Pair-Solo [Spencer Kagan, University of California, early 2000s] Many others: Debates, Role-play, Jigsaw, problem-based learning, productive failure. What are some active learning strategies? SUTD. IIT Bombay.
  • 1 2017- Part I Welcome This Computer Based

    1 2017- Part I Welcome This Computer Based

    aidet We expect all of our staff/students/ and volunteers to utilize the AIDET concept. is an acronym that indicates"The Keys to Effective Patient And Customer Communication"
  • Chapter 12 THE FEDERAL COURTS: ACTIVISM VERSUS RESTRAINT

    Chapter 12 THE FEDERAL COURTS: ACTIVISM VERSUS RESTRAINT

    Legal Realism. In this tradition, law is relative to a specific court case. Justice becomes subjective to the needs of society or parties involved in the particular case. Legal precedents are subordinate to the concerns of the litigants and beliefs...
  • The Magic of Optics - WordPress.com

    The Magic of Optics - WordPress.com

    Towards the normal Away from the normal It would not bend Partial Reflection and Refraction Refraction is often accompanied by reflection. Some light is reflected off of the surface and the rest is refracted. We often observe this in water,...